Pellet z Niemiec i Austrii

Dostępność surowca

Lasy zajmują w Niemczech około jednej trzeciej powierzchni kraju — 11,5 mln ha, czyli 32 % z 35,8 mln ha^[57]. Austria jest zalesiona w 47,9 % (4,02 mln ha według inwentaryzacji 2016/21)^[58]. W obu krajach baza surowcowa jest duża, a pellet powstaje głównie z trocin i wiórów z przemysłu drzewnego oraz z drewna pnia — tylko te grupy surowca dopuszcza klasa ENplus A1^[1].

W ostatniej dekadzie podaż drewna w Niemczech była silnie kształtowana przez szkody: burze, susze lat 2018–2021 i gradacje kornika. Powierzchnia świerka zmniejszyła się o 17 % w porównaniu z inwentaryzacją z 2012 r., a jego zasobność spadła o 220 mln m³ (−18,2 %) względem inwentaryzacji węglowej z 2017 r.^[57].

Typowe gatunki drewna

Według czwartej inwentaryzacji lasów (BWI 2022) najczęstszym gatunkiem w Niemczech jest dziś sosna (22 % powierzchni), która wyprzedziła świerk (21 %). Dalej są buk (17 %) i dąb (12 %), a pozostałe 28 % to 47 innych gatunków. Powierzchnia drzewostanów liściastych wzrosła o 7 %^[57]. W Austrii dominuje świerk — ok. 49 % lasów gospodarczych, wobec ponad 56 % w latach 1986–1990. W ciągu ostatniej dekady udział czystych drzewostanów iglastych spadł o 6 %, a mieszanych z udziałem liściastych wzrósł o 6 %^[58].

Świerk wciąż jest jednym z głównych gatunków w lasach obu krajów, ale w Niemczech jego rola w lesie maleje, a rośnie udział sosny i gatunków liściastych. Z czasem może to zmieniać skład surowca w zakładach — dlatego deklaracja „pellet świerkowy” powinna dotyczyć konkretnej partii, a nie wynikać z przyzwyczajenia. Więcej o tym surowcu: pellet świerkowy.

Przemysł drzewny

Niemcy i Austria mają rozbudowane zaplecze instytucjonalne dla biopaliw stałych — w obu krajach działają instytucje zarządzające certyfikacją i jednostki inspekcyjne (patrz niżej). O liczbie zakładów produkujących pellet, ich mocach i strukturze surowca nie mamy jednak zweryfikowanych danychDane wymagają weryfikacji: Brak zweryfikowanych danych o przemyśle pelletu w Niemczech i Austrii, więc nie opisujemy skali branży liczbami.

Szkody w niemieckich lasach oznaczały w ostatnich latach dużą podaż drewna ze świerczyn. Drewno z cięć sanitarnych nie jest z definicji gorszym surowcem, ale ENplus zakazuje używania surowca zgniłego, zanieczyszczonego lub z dużą ilością kory^[1] — to kontrola, którą zakład musi prowadzić niezależnie od kraju.

Eksport pelletu

Pellet z Niemiec i Austrii bywa oferowany również w Polsce. Nie mamy zweryfikowanych danych o wolumenach eksportu ani o tym, jaka część trafia do PolskiDane wymagają weryfikacji: Brak zweryfikowanych danych o eksporcie pelletu z Niemiec i Austrii. Nie porównujemy też cen, bo nie mamy danych, które moglibyśmy uczciwie zacytować.

Marka handlowa kojarzona z Niemcami lub Austrią nie musi oznaczać zakładu w tych krajach. O miejscu pakowania mówi numer seryjny na worku ENplus, identyfikujący firmę pakującą, zakład i datę^[2].

Popularność certyfikacji

ENplus i rola DEPI

Dokument ENplus ST 1001 wydają wspólnie Bioenergy Europe i niemiecki instytut DEPI (Deutsches Pelletinstitut). Poza Niemcami schematem zarządza Bioenergy Europe reprezentowane przez European Pellet Council, natomiast w Niemczech organem zarządzającym jest DEPI, który pełni tam także funkcję jednostki certyfikującej i inspekcyjnej^[1]. W Austrii krajowym licencjodawcą jest proPellets Austria^[9]. Firmy z obu krajów wyszukuje się w tym samym rejestrze ENplus, z prefiksami DE i AT^[3].

DINplus

Drugim systemem certyfikacji silnie związanym z tym regionem jest DINplus — certyfikacja DIN CERTCO (grupa TÜV Rheinland) dla klasy A1 według DIN EN ISO 17225-2, z coroczną inspekcją produkcji, poborem próbek i obowiązkową kontrolą wewnętrzną. Holzforschung Austria działa w nim jako zewnętrzna jednostka inspekcyjna^[28]. Wymagania DINplus są co do zasady zbliżone do ENplus A1 (m.in. trwałość ≥ 98,0 %, drobna frakcja ≤ 0,5 % w małych workach)^[29], ale pełnego dokumentu programu nie udało się pobraćDane wymagają weryfikacji: Dokument programu DINplus niedostępny podczas weryfikacji; wartości potwierdzone pośrednio. Certyfikat DINplus sprawdza się w bazie DIN CERTCO^[30].

Który system jest częściej stosowany przez producentów w Niemczech i Austrii — tego nie wiemyDane wymagają weryfikacji: Brak danych o udziale ENplus i DINplus w produkcji niemieckiej i austriackiej.

Logistyka do Polski

Niemcy graniczą z Polską na zachodzie; z Austrii trasa prowadzi przez Czechy lub Słowację. Wszystkie te kraje są w Unii Europejskiej, więc przewóz odbywa się bez odprawy celnej. Hurtowo wozi się pełne auto (w praktyce handlowej ok. 22–24 t), palety z workami, big-bagi lub luz. Dla odbiorców we wschodniej Polsce trasa jest długa, co zwiększa znaczenie trwałości mechanicznej granulek. Kosztów i czasów przewozu nie podajemy.

Pellet wprowadzany do obrotu w Polsce musi spełniać krajowe wymagania jakościowe^[36], niezależnie od kraju produkcji.

Potencjalne ryzyka

• Efekt „kraju standardów”. Opinia o kraju bywa przenoszona na każdy produkt z niemieckim napisem. To nie jest dowód jakości.
• Nadużycia znaku. Fałszywe oznaczenia ENplus na workach i sfałszowane certyfikaty zdarzają się w całej Europie^[6]. Worek „z niemieckim certyfikatem” trzeba sprawdzić w rejestrze jak każdy inny.
• Zmiany surowca. Spadek udziału świerka i szkody w lasach mogą zmieniać surowiec w zakładach.
• Długa trasa i przeładunki — ryzyko większej ilości pyłu przy pellecie o słabszej trwałości.

Dlaczego sprawdzać konkretnego producenta

Kraj pochodzenia nie jest gwarancją jakości — oceniamy konkretny produkt, producenta i partię. Dobrze zorganizowany system certyfikacji ułatwia weryfikację, ale jej nie zastępuje. Sprawdź status certyfikatu ENplus w rejestrze lub DINplus w bazie DIN CERTCO, porównaj dane na worku z rejestrem, poproś o aktualny raport z badania i porównuj kolejne partie.