Przejdź do treści

Wymiary granulki

Wymiary granulki: średnica i długość pelletu

Średnica i długość granulek wydają się szczegółem, ale to od nich zależy, czy pellet będzie się równo przesypywał w zasobniku, jak dozuje go podajnik i jak szybko zapala się w palniku.

Aktualizacja:
Na tej stronie

Średnica: 6 czy 8 mm

ENplus przewiduje dla wszystkich klas dwie średnice: 6 ± 1 mm i 8 ± 1 mm, mierzone w stanie roboczym według ISO 17829[1]. Te same średnice dopuszcza polskie rozporządzenie dla pelletu A1 i A2[36]. W normie średnicę zapisuje się symbolem klasy wymiarowej, np. D06 (Oznaczenie klasy średnicy w normie ISO 17225-2: D06 to pellet o średnicy 6 ± 1 mm, D08 — 8 ± 1 mm.) lub D08[12].

W domowych kotłach i piecach standardem jest pellet 6 mm. Średnicę trzeba dobrać do urządzenia — decyduje instrukcja producenta kotła, a nie cena czy dostępność. Na worku ENplus średnica musi być podana wprost („6 mm” albo „8 mm”), a każda średnica wymaga osobnego, zatwierdzonego wzoru worka[2].

Długość granulek

Długość granulek w ENplus musi mieścić się w przedziale 3,15–40 mm. Dodatkowo najwyżej 1 % masy granulek może być dłuższy niż 40 mm, a żadna granulka nie może przekraczać 45 mm[1]. Polskie rozporządzenie podaje przedział 3,15–40 mm[36].

ENplus jest tu ostrzejszy od normy: projekt ISO 17225-2 dopuszcza maksymalną długość 45 mm w klasie A1, ale 50 mm w klasach A2 i B, również z zastrzeżeniem, że najwyżej 1 % może być dłuższy niż 40 mm[12],[1]Dane wymagają weryfikacji: Wartości ISO odczytano z projektu FDIS 17225-2; należy je potwierdzić w opublikowanej normie ISO 17225-2:2021..

Wymiary granulek — wymagania
ParametrENplus A1, A2, BDz.U. 2025 poz. 618ISO 17225-2 (FDIS)
Średnica6 ± 1 lub 8 ± 1 mm6 ± 1 lub 8 ± 1 mmD06 lub D08
Długość3,15–40 mm3,15–40 mmnie odczytano (projekt FDIS)
Granulki dłuższe niż 40 mmmaks. 1 % masy—maks. 1 %
Maksymalna długość45 mm—A1: 45 mm; A2, B: 50 mm
Udział granulek < 10 mmpodać wartość i kategorię L/M/S——

Źródła: ENplus ST 1001:2022 (wyd. 2), tabela 4 i przypisy[1]; Dz.U. 2025 poz. 618[36]; ISO 17225-2 — wartości z projektu FDIS[12]. „—” oznacza, że w zestawieniu wymagań danego dokumentu nie ma takiej pozycji.

Udział granulek krótszych niż 10 mm

ENplus wymaga, aby producent podał udział granulek krótszych niż 10 mm — zarówno dokładną wartość, jak i kategorię[1]:

  • L — mniej niż 20 % granulek krótszych niż 10 mm (pellet „długi”);
  • M — od 20 do 30 %;
  • S — więcej niż 30 % (pellet „krótki”).

To nie jest limit, tylko obowiązkowa informacja. Pozwala dobrać paliwo do urządzenia i porównać kolejne dostawy: jeśli pellet tego samego producenta zmienia kategorię, zmienia się też sposób, w jaki podajnik go dozuje.

Dlaczego długość ma znaczenie

  • Podajnik i zasobnik. Bardzo długie granulki gorzej się przesypują, mogą się klinować w ślimaku i na przejściach między zasobnikiem a podajnikiem, a w zasobniku łatwiej tworzą mostki (Sklepienie z zaklinowanych granulek nad wylotem zasobnika, pod którym powstaje pusta przestrzeń — paliwo przestaje spływać do podajnika.). Stąd twardy limit 45 mm w ENplus.
  • Dozowanie. Krótkie granulki układają się ciaśniej niż długie, więc w tej samej objętości jest ich więcej. Zmiana proporcji krótkich i długich granulek zmienia gęstość nasypową i ilość energii w porcji podawanej przez ślimak.
  • Zapłon i spalanie. Krótsze granulki mają większą powierzchnię w stosunku do masy, więc szybciej się nagrzewają i zapalają. Bardzo długie granulki mogą leżeć w palniku nierówno i spalać się mniej równomiernie.
  • Sygnał jakości. Duży udział bardzo krótkich granulek i okruchów bywa skutkiem łamania się pelletu w transporcie — wtedy warto spojrzeć na trwałość mechaniczną i drobną frakcję.

Jak mierzy się wymiary (ISO 17829)

Metodę oznaczania długości i średnicy granulek opisuje norma ISO 17829, której aktualne wydanie pochodzi z 2025 roku[21]. Granulki mierzy się pojedynczo, a wynik opisuje rozkład długości w próbce.

Na potrzeby oznaczenia udziału granulek krótszych niż 10 mm ENplus wymaga zmierzenia 100 granulek po przesianiu próbki na sicie 5,6 mm — norma ISO 17829 zaleca 50 granulek[1]. Przesianie oddziela granulki od okruchów, które ocenia się osobno jako drobną frakcję.

Wymiary na worku i w raporcie

Na worku pelletu ENplus musi znaleźć się średnica — „6 mm” albo „8 mm” — a dla każdej średnicy producent musi mieć osobny wzór worka zatwierdzony przez zarządzającego schematem i opublikowany na stronie ENplus[2]. Pozostałe właściwości paliwa, w tym długość, są na worku informacją dobrowolną. Jeśli producent je podaje, muszą odpowiadać wartościom granicznym ENplus albo być od nich ostrzejsze i poparte wynikami badań[2].

Pełniejszą informację o wymiarach daje raport z badania. Warto sprawdzić w nim:

  • średnicę i rozkład długości granulek oznaczone według ISO 17829[21];
  • udział granulek krótszych niż 10 mm wraz z kategorią L, M lub S[1];
  • udział granulek dłuższych niż 40 mm i informację, czy żadna granulka nie przekracza 45 mm[1].

Jeśli kocioł dobrze pracował na jednym paliwie, a po zmianie dostawcy zaczął gorzej podawać lub zapalać, porównaj kategorię długości obu produktów. To często prostsze wyjaśnienie niż „gorsza jakość” — i łatwiejsze do skorygowania nastawami.

Najczęstsze pytania

Jaki pellet wybrać: 6 mm czy 8 mm?

Taki, jaki przewiduje producent kotła lub pieca. W domowych urządzeniach standardem jest 6 mm. Średnica 8 mm jest dopuszczona przez ENplus i rozporządzenie, ale nie każdy palnik i podajnik jest do niej przystosowany.

Czy krótki pellet jest gorszy?

Nie musi być gorszy jakościowo, ale inaczej się dozuje: krótkie granulki układają się ciaśniej, więc w tej samej objętości jest więcej paliwa. Duży udział bardzo krótkich granulek bywa też sygnałem, że pellet się łamie. ENplus wymaga podania udziału granulek krótszych niż 10 mm i kategorii L, M lub S.

  1. [1]

    ENplus® ST 1001:2022 — ENplus® wood pellets – Requirements for companies (wydanie 2) (otwiera się w nowej karcie)

    European Pellet Council / Bioenergy Europe, DEPIzatw. 18.06.2025, obowiązuje od 01.01.2026Schemat certyfikacjidostęp: 11.09.2026

    Aneks A, tabela 4 (wartości graniczne) i tabela 5 (surowiec). Limity identyczne jak w wydaniu 1; zmieniono metodę oznaczania drobnej frakcji na ISO 5370.

  2. [2]

    ENplus® ST 1003:2022 — Usage of the ENplus® trademarks – Requirements (wydanie 2) (otwiera się w nowej karcie)

    European Pellet Council / Bioenergy Europe, DEPIobowiązuje od 01.01.2026Schemat certyfikacjidostęp: 11.09.2026

    Pkt 7.2.3, tabela 3 — obowiązkowe oznaczenia na worku.

  3. [12]

    ISO/FDIS 17225-2 — projekt ostateczny normy (tekst udostępniony przez AIEL) (otwiera się w nowej karcie)

    ISO / AIEL2020Norma wymaga weryfikacjidostęp: 11.09.2026

    Wartości z projektu FDIS; przed publikacją dokładnych liczb ISO należy potwierdzić je w zakupionym egzemplarzu normy.

  4. [21]
  5. [36]

    Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 8 maja 2025 r. w sprawie wymagań jakościowych dla biomasy pozyskanej z drzew i krzewów… w postaci brykietu lub peletu (Dz.U. 2025 poz. 618) (otwiera się w nowej karcie)

    Minister Klimatu i Środowiskaw mocy od 24.05.2025Akt prawnydostęp: 11.09.2026

    Dotyczy pelletu i brykietu dla gospodarstw domowych i instalacji poniżej 1 MW.

Treści są opracowaniem redakcyjnym na podstawie wskazanych dokumentów. Wartości graniczne zawsze należy potwierdzać w aktualnym wydaniu normy lub dokumentu schematu certyfikacji.

Czytaj dalej