- Start
- Kompendium
- Twardość granulatu
Twardość granulatu
Twardość granulatu i trwałość mechaniczna
„Twardy pellet” to potoczne określenie. W normach mówimy o trwałości mechanicznej — i to ona decyduje, ile pyłu znajdziesz na dnie worka po transporcie.
Na tej stronie
Twardość a trwałość
Kupujący mówią o „twardym” lub „miękkim” pellecie. Norma posługuje się pojęciem trwałości mechanicznej (Odsetek masy pelletu, który pozostaje w postaci całych granulek po znormalizowanym obciążeniu mechanicznym w teście wg ISO 17831-1.): ile materiału pozostaje w postaci granulek po kontrolowanym obciążeniu, które naśladuje przesypywanie i transport[18]. To lepsza miara niż sama twardość pojedynczej granulki, bo opisuje zachowanie całej partii.
Wymagania ENplus: co najmniej 98,0 % w klasie A1 i 97,5 % w klasach A2 i B, oznaczane w punkcie załadunku środka transportu w zakładzie produkcyjnym[1]. W praktyce oznacza to, że w teście z pelletu A1 może się ścierać najwyżej 2 % masy — każdy punkt poniżej 100 % to materiał, który po drodze do kotła zamieni się w pył.
Jak mierzy się trwałość
Zasada badania według ISO 17831-1 jest prosta: próbkę pelletu oczyszczoną z drobnej frakcji poddaje się kontrolowanemu obciążeniu mechanicznemu w urządzeniu testowym, a następnie ponownie przesiewa i waży. Wynik to udział masy, który pozostał w postaci granulek[18]. Szczegóły procedury (urządzenie, czas, sito) określa norma — dlatego w raporcie powinien być podany numer normy, według której wykonano badanie.
Uzupełniająco raport może zawierać gęstość właściwą granulek (Masa pojedynczych granulek w stosunku do ich objętości (bez przestrzeni między granulkami), oznaczana wg ISO 18847.) — ENplus wymaga jej podania bez wartości granicznej[1],[27].
Od czego zależy
- Surowiec i jego rozdrobnienie — jednorodna mączka o odpowiedniej wielkości cząstek wiąże się równomierniej.
- Wilgotność przed prasowaniem — zbyt suchy lub zbyt wilgotny surowiec gorzej się granuluje.
- Kondycjonowanie i matryca — temperatura i stopień sprasowania decydują o tym, jak dobrze lignina zwiąże cząstki.
- Chłodzenie — granulka twardnieje dopiero po schłodzeniu; niedochłodzony pellet jest bardziej podatny na kruszenie.
- Obchodzenie się z paliwem — wysokość przesypów, liczba przeładunków, sposób rozładunku luzem. Nawet dobry pellet traci część trwałości przy brutalnym transporcie.
Co pokazują badania rynku
W recenzowanym badaniu 30 próbek pelletu sprzedawanego w Polsce do zastosowań domowych 10 nie spełniło wymagań trwałości mechanicznej i/lub drobnej frakcji[47]. To jeden z najczęstszych problemów jakościowych — i jeden z najłatwiejszych do zauważenia przez kupującego po stanie worka.
Jak ocenić samodzielnie
Pełną listę kontrolną znajdziesz w poradniku jak wybrać pellet, a szczegóły parametru — na stronie trwałość mechaniczna.
Najczęstsze pytania
Czy twardy pellet jest zawsze lepszy?
Wysoka trwałość mechaniczna to zaleta, bo oznacza mniej pyłu u odbiorcy. Nie jest to jednak jedyny parametr — twardy pellet z dużą ilością popiołu lub niską temperaturą deformacji popiołu nadal może sprawiać kłopoty w kotle.
Jaka trwałość mechaniczna jest wymagana w klasie A1?
W ENplus A1 trwałość mechaniczna musi wynosić co najmniej 98,0 %, w klasach A2 i B co najmniej 97,5 %. Wymaganie dotyczy pelletu w punkcie załadunku w zakładzie produkcyjnym.
Źródła i przypisy
Pełna lista źródeł i zasady redakcyjne- [1]
European Pellet Council / Bioenergy Europe, DEPIzatw. 18.06.2025, obowiązuje od 01.01.2026Schemat certyfikacjidostęp: 11.09.2026
Aneks A, tabela 4 (wartości graniczne) i tabela 5 (surowiec). Limity identyczne jak w wydaniu 1; zmieniono metodę oznaczania drobnej frakcji na ISO 5370.
- [18]
ISO / TC 238Norma dokument płatnydostęp: 11.09.2026
- [27]
ISO / TC 238Norma dokument płatnydostęp: 11.09.2026
- [47]
Environmental Science and Pollution Research 31:33942–339592024Źródło naukowedostęp: 11.09.2026
30 próbek pelletu z polskiego rynku; 10 nie spełniło wymagań trwałości i/lub drobnej frakcji.
Treści są opracowaniem redakcyjnym na podstawie wskazanych dokumentów. Wartości graniczne zawsze należy potwierdzać w aktualnym wydaniu normy lub dokumentu schematu certyfikacji.
Czytaj dalej